علت حواس پرتی کودکان پیش دبستانی و راهکارهای مقابله با آن

تا به حال شده با کودک حواس پرت و بی قرار دست و پنجه نرم کنید و این مسئله چالش های بسیاری را برای شما ایجاد کرده باشد؟
گاهی اوقات برخورد با ‌کودکان حواس پرت نگرانی های متعددی را برای والدین یا معلمان ایجاد می‌کند و احساس می‌کنند علت حواس پرتی در کودک ممکن است ناشی از مسائل جدی تری باشد که البته بسیاری از این نگرانی ها با بزرگ شدن کودک برطرف می‌شود.
در ادامه این مقاله قصد داریم شما را بیشتر با علل و علائم حواس پرتی در کودکان و همینطور راهکارهایی برای افزایش تمرکز در کودکان آشنا کنیم؛ پس تا انتهای مطلب با ما همراه باشید:

علائم همراه با حواس پرتی

احتمالا شما به عنوان فردی که با کودک حواس پرت در ارتباط است، این ویژگی را همراه با علائمی که در ادامه به آن اشاره می‌کنیم مشاهده کرده باشید. علائم همراه با حواس پرتی در کودکان عبارتند از:

• از یک کار به کار دیگر رفتن که اغلب نیمه تمام آنها را رها می‌کنند
• عدم توانایی در حفظ یک مکالمه متمرکز با افراد دیگر
• از موضوعی به موضوع دیگر رفتن در مکالمه
• عدم توانایی در انجام کارهای روزانه
• عدم توانایی در ارائه پاسخ دقیق
• مرتکب اشتباهات بی دقتی
• مشکل در تصمیم گیری
• کمبود انرژی
• بی قراری

میانگین توجه یک کودک پیش دبستانی چقدر است؟

بر اساس تحقیقات انجام شده به طور کلی دامنه توجه کودکان در هر سال از زندگی‌شان تقربا 2 تا 3 دقیقه است و با بزرگ شدن آنها این دامنه گسترش میابد. به این معنی که:

دامنه توجه	سن کودک
2 تا 3 دقیقه	1 سال
4 تا 6 دقیقه	2 سال
6 تا 9 دقیقه	3 سال
8 تا 12 دقیقه	4 سال
10 تا 15 دقیقه	5 سال

*با توجه به جدول فوق کودکان پیش دبستانی معمولا کمتر از 15 دقیقه می‌توانند متمرکز شوند.

همچنین بخوانید: خانه بازی کودک در شرق تهران

عواملی که در حواس پرتی کودکان دخیل اند

حواس پرتی کودکان پیش دبستانی ممکن است بر اثر برخی از موارد زیر باشد از جمله:

• ابزار الکترونیکی
• فشار های روانی
• ترس، خشم و شادی
• نور شدید یا نور ضعیف
• احساس گرسنگی و تشنگی
• سرد و گرم شدن هوا محیط
• احساس نا امنی کردن کودک
• انتظارات بیش از حد کودکان
• ابتلا به بیماری های گوناگون
• اضطراب و نگرانی های کودک
• صداهای ناهنجار و گیج کننده
• خیال بافی و خیال پردازی کودک
• کمبود محبت و نشاط در خانواده
• مقایسه شدن کودک با همسالان دیگر
• بی علاقه بودن به کلاس یا موضوع درسی
• روشن بودن رسانه های صوتی و تصویری

اختلالات مرتبط با حواس پرتی کودکان

گاهی اوقات حواس پرتی کودکان ممکن است ناشی از مشکلات جدی تری در آنها باشد که نیاز به درمان های بالینی دارد. برخی از اختلالات مرتبط با حواس پرتی کودکان عبارتند از:

افسردگی: برای کودکانی که به افسردگی مبتلا هستند به دلیل بی انگیزگی ممکن است حفظ تمرکز و توجه بر انجام فعالیت های روزانه دشوار باشد.

اضطراب: کودکانی که با اضطراب دست و پنجه نرم می‌کنند به دلیل ترس ها و نگرانی های شدیدی که دارند در حفظ تمرکز با مشکل مواجه‌اند.

اختلال یادگیری : ممکن است برخی از کودکان دچار مشکلاتی در یادگیری و توجه به درس شوند که می‌توان این اختلال را با تکنیک های روانشناسی درمان کرد.

اختلال ADHD : این اختلال یکی از شایع ترین اختلالات روان است که معمولا از دوره کودکی شروع می‌شود و با مشکلاتی مانند بیش فعالی، عدم تمرکز  و حواس پرتی و… همراه است.

همچنین بخوانید:‌ راهکار کنترل خشم در کودکان

 فعالیت هایی برای افزایش توجه و تمرکز کودکان

با استفاده از تکنیک هایی که در ادامه به شما معرفی می‌کنیم می‌توانید حواس پرتی و عدم تمرکز در کودکان پیش دبستانی را کاهش دهید :

پازل

یکی از بازی های فکری و سرگرم کننده برای کودکان 3 تا 6 و حتی سنین بالاتر چیدن پازل است. برخی از پازل ها مختص افراد بزرگسال طراحی شده است که قطعات آن بیشتر است اما با این حال پازل های زیادی نیز در بازار وجود دارد که می‌توانید با توجه به سن فرزندتان آنها را تهیه کنید.

پازل های بچگانه به مراتب تعداد قطعات کمتری در اندازه بزرگتر دارند که تکمیل آن را برای کودکان کوچک تر آسان می‌کند. حل یک پازل نیاز به تمرکز و مهارت حل مسئله دارد که می‌تواند برای کاهش حواس پرتی و تقویت توجه کودک مفید باشد.

گروه سنی: 2+

بازی های رومیزی

اگر احساس می‌کنید که خردسال شما حواس پرتی دارد و تمرکز کردن برایش مشکل است می‌توانید با کمک بازی های رومیزی برای مدتی توجهش را به انجام آن جلب کنید. با وجود بسیاری از دستگاه های الکترونیکی که برای پرت کردن حواس ما در حال رقابت هستند، تمرکز برای انجام کاری می‌تواند دشوار به نظر برسد. بازی های رومیزی این فرصت را در اختیار کودکان قرار می‌دهند تا لحظاتی را دور از صفحه نمایش بگذراند و آنها را وارد دنیای واقعی کنند.

گروه سنی: 2+

چراغ سبز، چراغ قرمز

بازی چراغ سبز، چراغ قرمز یکی از بازی های کلاسیکی است که می‌تواند به تقویت تمرکز کودکان حواس پرت کمک کند و در عین حال پیروی از دستورالعمل ها را به آنها آموزش دهد. برای انجام این بازی باید تعدادی از کودکان دور هم جمع شوند و سپس یکی از آنها به عنوان چراغ راهنما در مسیری دورتر از سایر کودکانی که در یک راستا کنار هم دیگر قرار گرفته‌اند، بایستد.

زمانی که چراغ راهنمایی می‌گوید ” چراغ سبز ” سایر کودکان می‌توانند به سمت چراغ راهنما حرکت کنند و زمانی که اسم ” چراغ قرمز ” شنیده شود، در همان حالتی که هستند باید در مسیرشان توقف کنند. در نهایت اولین کودکی که به چراغ راهنمایی برسد برنده است.

گروه سنی: 4+

همچنین بخوانید:‌ اهمیت یادگیری مبتنی بر بازی در نبوغ کودکان

بازی جاسوس

بازی جاسوس یکی از بازی های دورهمی جذابی است که می‌‎توان آن را در هر رده سنی انجام داد. در این بازی شخصی که به عنوان جاسوس معرفی شده است باید وسیله ای را که در دید سایر افراد است را انتخاب کند و بگوید :((  من با چشم کوچکم چیزی را جاسوسی می‌کنم که … )) و شی را توصیف کند. سپس سایر بازیکنان باید حدس بزنند آن شیء چیست؟!

این بازی با بهبود مهارت مشاهده و توجه به جزئیات می‌تواند تاثیرات مثبتی را در تقویت تمرکز کودکان داشته باشد و حواس پرتی کودکان را کاهش دهد.

گروه سنی: 4+

تمرینات فیزیکی برای تمرکز بیشتر کودکان پیش دبستانی

در این روش قصد داریم 18 تمرین جسمانی برای افزایش تمرکز و توجه کودکان پیش دبستانی را آموزش دهیم اما باید سعی کنید این تکنیک ها را به تدریج انجام دهید تا خردسال از انجام آن دلزده و دلسرد نشود.

تمرین 1:

• به همراه کودک بر روی زمین بنشینید و پاهایتان را دراز کنید.
• زانوها و سپس پاهای خود را تکان دهید.

• خم شوید و انگشتان پا را نگه دارید.
• انگشتان پا را به سمت جلو بکشید.
• انگشتان پا را به عقب بکشید

همچنین بخوانید:‌ قلدری در کودکان

تمرین 2:

• از کودک بخواهید به همراه شما بایستد و بازوهای خود را حرکت دهد.
• بازوهایتان همانند یک پروانه در حال پرواز به سمت بالا و پایین حرکت دهید.
• شانه ها را بالا بیاورید و سپس یکی درمیان این کار را انجام دهید و در نهایت جلو و عقب ببرید.
• حالا نوبت بازوهاست. مراحل قبل را مجددا تکرار کنید.
• بازوها را همانند آسیاب بادی به طرفین بچرخانید. این کار را در ابتدا با یکی از بازو ها انجام دهید و در آخر هر دو بازو را بچرخانید.

تمرین 3:

• با گام های کوچک و سپس با گام های بزرگ به سمت عقب راه بروید.
• به پهلو حرکت کنید و این کار را در هر دو جهت به همراه کودک انجام دهید.
• وانمود کنید که بر روی یک طناب قرار است راه بروید و از کودک بخواهید به روی یک خط مسقیم حرکت کند.

تمرین 4:

• برای انجام تمرینات تعادلی از کودک بخواهید به روی یکی از پاهایتان بایستید. سپس تا شماره 5 بشمارید و پا را تعویض کنید.
• به همراه کودک روی یکی از انگشتان پا بایستید و زمانی که در حالت تعادل قرار گرفتید چشمانتان را ببندید و روی انگشتان پا بمانید.
• با نوک انگشتان پا در اتاق راه بروید.
• با دو پایتان بپرید و سپس این کار را با یکی از پاها انجام دهید مانند لی لی

تمرین 5:

• صاف روی شکم دراز بکشید و دست ها را بلند کنید و مانند هواپیما در هوا نگه دارید و در آخر بازو های خود را بالا و پایین ببرید.
• به حالت خمیده بنشینید و زانوهای خود را محکم بغل کنید و تظاهر کنید یک توپ هستید! سپس به اطراف تکان بخورید.
• صاف به روی شکم بخوابید و پاها را خم کنید. در این حالت مچ پا را مطابق عکس با دستانتان بگیرید و سعی کنید بالا تنه را از زمین جدا کنید.